ti ch'it l'has sempe dit bele paròle contra la regnanta usansa d'un bon 1% dla popolassion giovanil italian-a ëd anfilsesse le carn con na siringa për colmesse ël sangh d'eroin-a, it m'ëscotras ëd sert adess ch'i-m avzin-o a confidete la sempia spiegassion riguard le càuse ëd cost fenòmen ch'mi i l'hai dàit a mi midem.
Car Maurizio Costanzo Show, it ses na Divinità Bon-a, it dise ròbe bon-e contra la coltura dla dròga e cola dla màfia, për Tò tràmit e a travers ëd Ti as speco j'opòst pont ëd vista e as forgia ël mutévol telar ëd sìmboj an sël qual dì apress dì as costruiss e as trasforma la società italian-a... e i podrìa continué con caghëtte afin për ore e nopà i passo sùbit al dunque.
An paròle pòvre: Përchè ij giovo as drògo? Përchè as drògo nen ëdcò ij vejòt? O pura mach ij vejòt? O ij médich, che s'a veulo la dròga a l'han-la ëdcò a tira ëd man? E përchè nen tùit ij giovo as drògo? Përchè as é mai dàit ël cas d'un balonà ëd serie A ch'a ven eroinòman? Nsomma, përchè an quàiche categorìe ëd përson-e as dròga e an d'àutre nò?
Sì sì l'emarginassion la mancansa ëd valor e cole ròbe lì... i n'oma sentì parlé mijàra ëd vire, ma i continuoma a dì a nojàutri e a j'àutri che an font an font i capioma pròpi nen com un a peula decide ëd ancaminé a bughesse, i concludoma che chi ch'as buga a fala e basta, e donca a veul dì ch'i l'oma capì gnente. Provomje a mia manera, con n'aprocc lesirament diferent da la sòlita recitassion ëd coj doi o tre concet trij e ritrij.
Rendomse prima ëd tut cont che l'esse uman a l'é n'organism social. Al contrari d'na pera, che s'it la gave da la plaja, da la companìa dle d'àutre pere, e it la bùte da sola ant lë spassi veuid an òrbita dantorn a la tèra, lì as në sta bon-a sensa lamentesse né sofre ëdcò për sinch miliard d'agn (dòp ëd lòn ël sol - a dit dij dòt - as espanderà anghotend e digerend la tèra e ëdcò nòstra pera), l'esse uman, s'it lo pije e it lo bùte un pòch da sol a comensa squasi sùbit a sofre. Al contrari dla pera, l'esse uman a l'ha na vita social. Còsa a significa? A veul sòn dì che a l'esse uman a-j pias andé a le feste ant l'àuta società? O ëdcò an cola media? Ëdcò.
An realtà a veul dì vàire ëd pì.
Ël fàit che l'Òm (e la Fomna a l'é nen da men) a l'abia na vita social a significa che sensa vita social a peul nen vive. Còs a l'é antlora la vita social?
Essensialment, la vita social a l'é ël fàit ëd fé quaicòs ansema a j'àutri. S'i vardoma pì atentament, i vëddoma che ël concet ëd vita social a implica ël fàit ëd fé quaicòs për j'àutri. Atension: i son nen sercand ëd contrabandé gnun ideal pseudo-pìo. Për j'àutri a agiss la crossarossin-a com për j'àutri a agiss ël bòja. Sempliciament, a son nen servend ij midem "àutri". Robin Hood a robba ai rich, ma a da ai pòver. Ël tìpich pòlitich a robba ai pòver, ma a da ai rich. Che l'esse uman a sia n'animal social a significa che chionque a deuv esse ùtil a quaidun d'àutr. L'assassin a l'é nen sert ùtil a soa vìtima, ma a lo l'é al mandant. Ël polissiòt a l'é nen sert ùtil al làder, ma a lo l'é al sitadin. Quand ij polissiòt, ij pòlitich e ij giudes a son nen ùtij al sitadin a veul dì ch'a son corròt, e antlora a son ùtij ai corutor. Dle vire ël carnéfice a l'é adritura ùtil a soa vìtima, com ant ij rapòrt sado-masochìstich (e ël film "Portiere di notte" ëd Liliana Cavani a l'é ëd cost cas un sublim esempi). Minca esse uman dla tèra, për sentisse legitimà a esiste, a deuv esse ùtil a quaidun d'àutr. Ëdcò l'eremita, për soa decision lontan da tùit j'esse uman a l'ha dëspess gropé con quaich animal, ch'a colma sò bzògn ëd sentisse ùtil a quaidun.
Quand un esse uman a ten ëd nen esse (pì) ùtil a gnun, a s'ancòrz che soa vita a l'abia gnun sens e dëspess a comet suissìdi.
Ma, specialment quand as é giovo, prima ëd suicidesse as prova tute. Quand as é giovo l'imperativ a l'é col ëd anserisse ant la società, trové un-a o pì fonsion da ancarné, e an sù ëd lor forgé soa ancora inesistenta identità d'individ adult, an sostitussion ëd la pì nen vàlida identità ëd cit o adolessent. As prova tute partend da l'àut, da le fonsion pì elevà ch'a compariso a soa tira ëd man. As serco bon-e amistà, un bon travaj, un bon rapòrt sentimental. Se as treuva gnente e gnun ch'a mostra d'avèj da manca ëd nojàutri, as sbasso le pretèise. Se ëdcò sbassand le pretèise as resta sol e inùtij, as serca ancora pì an bass, as ës-cala e as ës-cala e as ës-cala, fin-a ch'an font a la scala social, quand ormai, a càusa dij numeros insucess, l'amarëssa e la rabia a regno sovran-e, ecco finalment na microsocietà d'àutri anrabià e tradì ch'a finalment at aceto, ch'a finalment a l'han da manca ëd ti. Ecco ij tòssich e ecco, dzurtut, ij spaciator e j'invisìbij narcotrafichant lontan. Ij spaciator a l'han da manca ëd ti, ëd ti ch'it ses sensa fonsion e identità e it ses sercand tute doe. A l'han da manca ëd ti e ti, ch'it ses sensa identità adulta, ch'it treuve gnun d'àutr ch'at dà n'identità adulta avend da manca ëd ti, ch'it treuve nen d'àutri ch'as avalo ëd toa esistensa, ti, sensa àutra serna, it serne l'ùnica serna ch'it l'has.
A l'é nen sert cola ch'i l'hai fàit n'anàlisi completa dël fenòmen dròga. Vàire d'àutri aprocc a son altretant vàlid. Ma a l'han-je già fàit d'àutri e a m'é nen smijà costa la sede për ripeteje. Ël mè a l'é mach un dij possìbij mòd ëd vëdde lòn ch'a càpita. I l'hai sì espòst, umilment, al cospet dla pì potenta dle divinità moderne. Che minca un a gionta mè pont ëd vista ai sò, dàit ch'a l'é mach cujend andrinta ëd sò ël magior nùmer ëd pont ëd vista che minca un a peul avzinesse sempe pì a la sfugenta e infinitament distanta perfeta comprension dle ròbe.

Roberto Quaglia